Okulun İçinde Akademik Başarının Tanımı Daralabiliyor
Son yazımda, akademik başarıyı, okul dışında etkileyen faktörler üzerine yazmıştım. Bu yazımda da, akademik başarıyı etkileyen faktörler üzerine değinmeye devam ediyor olacağım. Ancak, bu sefer akademik başarıyı, okulun içinde etkileyen faktörleri ele alacağım.
Tecrübeme ve okumalarıma göre, bu faktörler arasında okulda çalışan öğretmenler, sınıf içerisindeki heterojenite / homojenite, okulun yeri, okulda kullanılan yabancı diller, okulun neye göre öğrenci kabul ettiği, sınıflardaki öğrenci sayısı, okulun eğitime yaklaşımı, öğrenciye verilen ilginin neye göre verildiği ve okulun gerçek hayatla ne kadar ilişki ve bağ tuttuğu bulunmaktadır. Ancak, bunların dışında, pek de göze çarpmayan, fakat akademik başarıyı oldukça çok etkileyen, bir iç faktör daha vardır. Bu da, başarının tanımıdır. Peki, neden?

Okul İçinde, Başarının Tanımı Daralabiliyor
Başarı, “Başarmak işte” mi? yoksa… başlıklı yazımda, başarının aslında tahmin ettiğimizden çok daha geniş bir tanıma sahip olduğunu ve aynı zamanda, var olan tanımın da zaman geçtikçe kişinin kendisinde de değiştiğine ilişkin yazmıştım. Fakat, okula başladığımızda, bu durum değişime uğramaktadır. Aniden ve çoğumuzun da fark etmediği bir şekilde, başarının tanımı gittikçe daralır ve adeta tekdüze bir şekil alır. Öyle ki, okuldaki öğrencilere “Başarı nedir?” diye sorulduğunda, normalde her insan farklı olduğundan, yanıtların da çok çeşitli olması beklenirken, bunun tam tersine alınan yanıtlar, oldukça benzer olmaktadır: “Pekiyi almak”, “Takdir Belgesi almak”, “Birinci olmak”, “Hep 95,100 falan almak”, “Hep A, A+ almak”… ve yanıtlar bu şekilde devam etmektedir.
Daha da önemlisi, genellikle okula sadece birkaç hafta veya birkaç ay değil de, birkaç sene gidildiğinden, kişi, başarının tanımındaki bu daralmaya, kısa süreli değil de, uzun bir süre maruz kalmaktadır. Bu şekilde de, başarının tanımı, her iki açıdan da, hem kişiler arasında değişkenlik gösterme, hem de kişinin kendisinde zaman üzerinde değişkenlik gösterme açılarından, artık değişmiştir. Bu nedenle de, okulun içinde akademik başarıyı etkileyen faktörler arasında oldukça önemli bir yere sahiptir. Örneğin, Philadelphia Çocuk Hastanesi’nde çalışan Dr. Kenneth Ginsberg bunu bu şekilde izah etmiştir: “Eğer başarı çok dar bir tanım alır ise, örneğin bir kolejden çok kalın bir zarfa sahip olmak gibi, o zaman birçok çocuk okula sadece gider, ama başarılı olmaz”.
Akademik Başarı, Liseye ve Üniversiteye Giriş Sınavlarında Alınan Notlar ile pek de İlişkili Olmayabilir
Başarı tanımının daralmasının, başarıyı etkilediği gerçeğine bağlı olarak birçok eğitimci ve psikolog, bu konuyu daha yakından incelemeye karar vermiş ve genel olarak bu sonuca varmışlardır: “okulda geçen yıllar, örneğin 4 senelik lise dönemi, sadece notlar üzerinden belirlendiği takdirde, öğrencinin içindeki özveri ve motivasyon büyük olasılıkla sarsılacaktır”. Bunu yanı sıra, örneğin Mark Schoeffel, Magaret van Steenwyk ve Peter Kurloff isminde üç araştırmacı, The Center for the Study of Boys’ and Girls’ Lives (CSBGL) ile işbirliği yapmış ve iki yıl üzerinde, dokuz ayrı okuldaki öğrenciyi daha yakından değerlendirmeye karar vermiştir. Bu öğrencilerin başarılarının en çok ne ile ilişkili olabileceğini merak eden araştırmacılar, liseye ve üniversiteye giriş sınavlarında aldıkları notların etkileyeceği, toplumdaki genel inancın aksine, aslında bu öğrencilerin hayatlarında bu 4 gerçekten tümü yada en az birinin ne kadar var olduğu ile ilişkili olduğunu bulmuşlardır: okul dışında aktivitelere katılma, danışmanları veya müdürleri tarafından duygularına yetkin bir birey olarak görülme, özenle verilen derslere katılma ve en az bir yetişkin tarafından çok iyi bir şekilde anlaşıldığını hissetme. Bu bulgu da, başarının tanımını, bir sınavdan alınan not gibi bir tanıma daraltmanın aslında pek de mantıklı olmadığını, tekrar gözler önüne sermiştir.

Görülebilen Ödüllerden Ziyade, Görülmeyen Ödüller
Sonuç olarak diyebiliriz ki, başarının tanımı, okulun dışında hem geniş anlama sahip, hem de zaman üzerinde değişken olmasına rağmen, okul içinde başarının tanımı daralmakta ve bu da aslında, akademik başarıyı olumlu yönde etkilemektense, olumsuz yönde etkilemektedir. Buna dayalı olarak, bu alanda öğrencileri bilgilendirmek ve farkındalık uyandırmak oldukça önemlidir. Başarı tanımlarını, okul içindeki süre zarfında da, olabildiğince geniş tutmanın önemi anlatılmalı ve buna ilişkin beceri kazanmalıdırlar. Bu açıdan da belki en önemli unsur, başarının tanımını “extrinsic rewards (görülebilen ödüller)” den ziyade, “intrinsic rewards (görülmeyen ödüller)”e ilişkilendirmek ile alakalıdır. Takip eden yazımda bu konuyu ele alıyor olacağım.
Kaynaklar:
How Do You Define Success? Theme Article. Independent School Magazine. Accessed at: goo.gl/5pqPcO
Messersmith, Ken. The Definition of Student Success: What Does it Mean to You? Accessed at: goo.gl/rkOsoL

Uzm. Psk. Kadriye Slocum İnce
İstanbul Şehir Üniversitesi Psikoloji Bölümünden üniversite birincisi olarak mezun olmuştur. Yüksek lisansını İstanbul Üniversitesi, Uygulamalı Psikoloji Tezli Yüksek Lisans programında tamamlamıştır. Eğitim hayatına Klinik Psikoloji alanında Doktora programı ile devam etmektedir. Yeterlilik sınavlarını tamamlamış olup, tez aşamasındadır.

Bir cevap yazın